FOLKLOR ESİNTİLERİ

Ahmet Özdemir, yayın dünyası içinde gazeteci, roman ve hikâye yazarı, edebiyat araştırmacısı ve biyografi yazarı, hatta şair olarak tanınır ve bilinir. Aslında Ahmet Özdemir iyi bir halk bilim ci, halk bilimi derlemecisi ve araştırmacısıdır. Halk biliminin her alanında araştırma, derleme yazıları, kitapları yayımlamış bir Türk aydınıdır. Kitapta yer alan öz geçmiş okunduğunda görülecektir ki yazdığı kitapların büyük bir bölümü halk bilimi ile ilgilidir. Pro fesyonel gazeteciliğinin ötesinde; halk edebiyatçısı ve halk bilimci tarafı daha ağır basmaktadır. O dergilerde, gazetelerde ve süreli yayınlarda halk edebiyatı ve halk bilimi konularında derleme ve araştırmalar yayımladığı, onu tanıyan ve yazdıklarını okuyanlar tarafından malûmdur. Yıllar önce yayımladığı “Folklor Penceresi” adlı kitabı, hâlen araştırma cıların yararlandığı kaynak veren bir çalışmadır. Adını verdiğim bu kitapta onun gazete, dergi ve süreli yayımlarda yer alan halk bilimle ilgili makale, derleme ve incelemeleridir. Elinizde bulundurduğunuz “Folklor Esintileri” adını taşıyan bu kitapta da tamamen halk bilimle ilgili gazete ve dergilerde yazdı ğı yazıları ile bu alanda kimi bilimsel toplantılarda bildiri olarak sunduğu araştırma-inceleme ve derleme yazılarını içermektedir. Kitap okunduğunda ve karıştırıldığında görülecektir ki halk bi liminin her alanı ve kadrosunda kaleme alınmış 60’ı aşkın folklorla (halk bilim) ilgili özgün yazılar bulunmaktadır. Bu yazıları genel olarak bir değerlendirmeye tabi tutarsak, di yebilirim ki halk biliminin hemen hemen her alanında yazılmış yazılarla yüz yüze geliriz. Yani bu kitap “halk kültürü” araştırma ları, derlemeleri ve incelemelerini içeren bir bütünlük gösteriyor. İkinci olarak önemli gördüğüm ve söylemek istediğim husus şudur: Ahmet Özdemir’in bir araya getirdiği bu yazılarının bir ni teliği de daha önce kimselerin farkına varmadığı, belki de gözardı edildiği ya da erişilemediği bilgilerin halk bilimine sunulmasıdır. Bir-iki örnek vereyim. Kitapta “Kangal Folklorunda Birlikte Ya şama Kültürü” başlıklı yazısından çok yeni bilgiler öğreniyoruz. 6 | FOLKLOR ESİNTİLERİ / Makaleler ve İncelemeler- AHMET ÖZDEMİR Bilindiği gibi Kangal Sivas’a bağlı, geçmişi M. Ö. 1400 yıllarına kadar ulaşan en eski yerleşim yerlerinden biridir. Kangal’ın kadim geçmi şine, tarihine işaret eden önemli tespitleri bir tarafa bırakıyorum. Kangal’ın “Pirzöğ” adlı bir fıkra kahramanın varlığından bu yazı ile haberdar olmamız, Türk fıkraları üzerinde çalışmalar yapan araştırmacılara-bilim insanlarına çok şeyler kazandırmıyor mu? Gerçi Kangallı araştırmacı Hüseyin Cılga’nın bu konuda çalışmalar yaptığını biliyoruz. Ama Sayın Özdemir’in bu yazısında, Pirzöğ’e ait 11-12 fıkrayla ve fıkra kahramanı Pirzöğ’le karşılaşıyoruz. Yeni bir bilgi ediniyoruz. Yeni bilgiler için ikinci örnek vermek istiyo ruz. Kitapta “Trakya’da Dallık ve Kakava Şenlikleri” adlı yazıdan da çok şeyler öğreniyoruz. Dallık’ın Trakya’da yüzyıllardır mayıs ayı içinde uygulanan bir geleneğinin ne olduğundan haberimiz oluyor. Genç kızların Nevruz gibi, Hıdırellez gibi baharı karşılama şenliğinin, resmî ve dinî bayramlar kadar önemli olduğunu bu yazı bize bildiriyor. Sadece bu mu? Dallık’la birlikte “Nevruz”, “Hıdı rellez”, “Kakava”, “Taya Kadın Şenlikleri”, “Tepreş” gibi şenliklerin Mart 20’den Haziran ayının başına kadar geleneksel biçimlerde uygulandığını yerinde tespitlerle Ahmet Özdemir bizlere bildiriyor. Ahmet Özdemir kitapta çok az bildiğimiz ve o konularda az ça lışma yapılan; “Mektup Folkloru”, “Ulaşıma İlişkin Folklorumuzdan Notlar”, “Yün, İmece, Çorap ve Folklor Edebiyatı”, “Kış Aylarında Folklor Esintileri”, “Kazdağı Türkmenlerinde İnanışlar”, “Asker Dü ğünü”, “Ay, Güneş, Yıldız Folkloru” vb. onlarca yazısını ve bu yazı lardaki bilgileri halk bilimine kazandırıyor. Bu kitap; halk bilimle (folklor) yeni tanışan, bu konuların içinde olan, uğraş veren herkese yeni bilgiler ve materyaller veriyor. Halk bilimle ilgili toplu bir kaynak olması açısından şahsen ben bu kitabı önemsiyorum. Uluslararası bir yayınevi olan Kültür Ajans Yayınları olarak “Folklor Esintileri” adlı bu çalışmayı bastırarak dağıtmayı üstlen dik. Halk bilimine çok önemli bir materyal kazandırdığımızı dü şünüyoruz. Kitabın yazarı Sayın Ahmet Özdemir’e bu çalışmasından dolayı teşekkür ediyor, kitabın halk bilim alanına hayırlı-uğurlu olmasını diliyorum.